Home > Tentoonstellingen

Tegelmuseum.jpgVijfhonderd jaar Reformatie

De bijbel in huis: prenten, boeken en tegels

Zaterdag 11 november vindt de opening plaats van Vijfhonderd jaar Reformatie in het Nederlands Tegelmuseum in Otterlo.

In 2017 wordt herdacht dat het protestantisme vijfhonderd jaar geleden ontstond: volgens de overlevering timmerde Luther op 31 oktober 1517 zijn stellingen op de deur van de slotkapel in Wittenburg. Luther vertaalde in de daaropvolgende jaren de Bijbel ook in de volkstaal en daar zouden nog tal van nieuwe vertalingen op volgen.

 

Veel uitgaven werden geïllustreerd met prenten. Er verschenen zelfs aparte prentenbijbels, die de voorstellingen onder bereik van een breed publiek brachten. Deze series waren de voorbeelden voor de tegelbakkerijen die in de loop der zeventiende eeuw series Bijbeltegels op de markt brachten. Vooral de etsen van Matthaeus Merian uit de jaren 1625-1628 hadden, via de uitgaven van Nicolaes Visscher en Pieter Schut, een grote invloed op tegelschilders.

 

De ontwikkeling van de verbeelding op prenten en de samenhang met de series van Bijbelse voorstellingen op tegels zullen centraal staan op deze wintertentoonstelling van het Tegelmuseum.

 

De opening zal verricht worden door de heer René Verhulst, burgemeester van de gemeente Ede. Prof. dr. Peter Nissen zal een inleiding houden over 'De huiselijkheid van de Bijbel in relatie tot de Reformatie'.

 

Inloop vanaf 15.00 uur.

De tentoonstelling is te zien van 11 november 2017 - 18 februari 2018.

 

Meer informatie

Nederlands Tegelmuseum

Eikenzoom 12

6731 BH Otterlo

www.nederlandstegelmuseum.nl

Lees meer

majolica 2.jpg

MAJOLICA 2

Van 5 november 2017 t/m 25 maart 2018 is de tentoonstelling Majolica 2 in Museum In ’t Houten Huis te zien. Getoond wordt de grootste collectie majolica uit Noord-Nederland met een overzicht van een aantal belangrijke thema’s, te zien in verschillende kabinetten verspreid door het hele museum. Leidraad is het meerjarig onderzoek dat Pieter Tichelaar over dit onderwerp heeft verricht. Er is aandacht voor de productiemethode, de relatief korte bloeitijd en de route die majolica heeft afgelegd via Antwerpen naar Nederland.

 

 


Wat is majolica?
Majolica is de naam voor een grof en bros soort keramiek, bestaande uit gebrande klei, met een bontgekleurde beschildering van glazuur. De naam majolica is een verbastering van het Spaanse Mallorca, een eiland in de Middellandse Zee en het middeleeuwse centrum voor de productie van dat type aardewerk. In een gleibakkerij werken vaklui in drie disciplines samen: de kleivormer, de keramiekbakker en de glazuurschilder. Na het vormen en bakken van de kleiproducten, meestal schotels, worden deze bedekt met tinglazuur, alleen aan de bovenkant. Het tamelijk giftige, maar goedkopere, loodglazuur wordt gebruikt aan de onderkant. Het glazuur in kleuren voor de afbeeldingen zijn afkomstig van metaaloxiden, zo is het blauw bijvoorbeeld afkomstig van kobalt, het groen van koper, het paars van mangaan, het wit van tin. Lood maakt een transparant glazuur.

 

Bodemvondsten in het Schermereiland
In de gemeente Alkmaar ligt ingeklemd tussen Beemster en Schermer het veengebied Schermereiland, met o.a. de dorpen De Rijp, Graft, Noordeinde en Grootschermer. Dit gebied is voor Nederland een belangrijk vondstgebied voor majolica en slib- en krasaardewerk. In de Gouden Eeuw was het Schermereiland een rijke streek. In de huizen van de gegoede stand werd gepronkt met het gekleurde majolica. Op het platteland is deze kunstuiting langer volgehouden dan in de stad. Wellicht is het gebruik van de ‘zomerstal’ met een uitdragerij aan borden en ander ‘pronkgoed’ in de dars daar debet aan. Scherven van gebroken aardewerk werden gebruikt om slootkanten te verstevigen. In de veengrond zijn de aardewerkresten goed bewaard gebleven om nu als bodemvondsten weer gerestaureerd te worden. Uit de vroege 17e eeuw zijn hele, onbeschadigde schotels een zeldzaamheid.

 

In samenspraak met gastconservator Pieter Tichelaar is er gekomen tot een zorgvuldig overzicht van ca 180 objecten, o.a. uit eigen depot, uitgebreid met majolica uit het Archeologisch Centrum Alkmaar, Archeologisch Museum Haarlem en uit vele particuliere verzamelingen in Nederland. Esther Derkx – productontwerper van o.a. hedendaags en hergebruikt aardewerk – heeft de tentoonstelling vormgegeven. Zij geeft in Majolica 2 een eigentijdse reactie op het historische aardewerk met een installatie in de rederskamer van het museum.

 

In deze winterperiode is het museum open op zondagen van 13.00 tot 17.00 uur.

Museum In ’t Houten Huis
Tuingracht 13
1483 AP De Rijp
www.houtenhuis.nl

 

 

 

 

 

 

 

 

Lees meer

_H3 afb 1  BK-1956-44-95.jpgPublicatie over Verzamelaarskast met miniatuurapotheek uit 1730

Meer dan vijftig experts waren de afgelopen jaren bezig met het onderzoek naar de enige 18de-eeuwse miniatuurapotheek in Nederland. Het Rijksmuseum presenteert de resultaten nu in een uitgebreide, door Irma Boom ontworpen, publicatie waarin de miniatuurapotheek en 56 geheime laden voor het eerst, én op nagenoeg ware grootte, te zien zijn.

 

In deze zeldzame verzamelaarskast bevindt zich een verzameling curiosa waaronder een compleet ingerichte miniatuurapotheek met meer dan driehonderd Delftsblauwe potjes, glazen flesjes, houten laadjes, schilderingen en vergulde ornamenten. Naast en achter de miniatuurapotheek bevinden zich maar liefst 56 geheime laden die, op vijf lege na, een verzameling herbergen van bijna 2000 verschillende naturalia − zaden, bloemen, wortels, delen van dieren, gesteenten, mineralen, fossielen en nog veel meer.

 

Onderzoek

Nu het onderzoek is afgerond is er meer inzicht in de herkomst, het gebruik, de bijzondere naturalia en de verzamelaarswereld. Zo is duidelijk geworden dat de kast hoogstwaarschijnijk in 1730 in Amsterdam is gemaakt voor een welgestelde arts of apotheker. De kast is bedoeld als een curiositeit, als vermaak voor een select gezelschap van vrienden en andere verzamelaars.

 

Uit onderzoek is ook gebleken dat de meeste naturalia behoren tot de oorspronkelijke inhoud van de kast. Tot deze naturalia behoren zelfs uraniniet en twee andere uraniumhoudende mineralen. Uit veiligheidsoverwegingen zijn deze stoffen nu in het Rijksmuseumdepot veilig in loden kisten opgeborgen, volgens voorschrift en met vergunning op basis van de Nederlandse Kernenergiewet.

 

Dankzij de restauratie en conservering hebben de kast en de miniatuurapotheek weer veel van hun oude glorie hervonden. De kast vormt een hoogtepunt van de 18de-eeuwse zalen in het Rijksmuseum.

 

Publicatie

Verzamelaarskast met miniatuurapotheek

ISBN 978-94-9171-461-0

 

Collector’s Cabinet with Miniature Apothecary’s Shop

ISBN 978-94-9171-472-6

 

€ 40,00

 

Hoofdredacteur: Paul van Duin

 

Auteurs:

Reinier Baarsen

Annette Bierman

Judith van der Brugge-Mulder

Gerhard Cadée

Roelof van Gelder

Dave van Gompel

 

Voor meer informatie

 

www.rijksmuseum.nl

 

Lees meer

Fruehchin.Keramik_web.jpeg

Vroege Chinese keramiek: Die Sammlung Heribert Meurer

Vanaf 22 april presenteert het GRASSI Museum in Leipzig meer dan tweehonderd objecten van vroege Chinese keramiek. Het merendeel van de tentoongestelde stukken is aan het museum geschonken door de in Stuttgart gevestigde kunsthistoricus Dr. Heribert Meurer. Daarnaast worden werken uit de eigen collectie getoond. Naast de vroege Chinese keramiek, waarvan sommige stukken meer dan drieduizend jaar oud zijn, zullen circa honderd keramische werken uit de 20e en 21e eeuw worden tentoongesteld.

 

Meer informatie

www.grassimuseum.de

 

 

Lees meer

Steenaert Museum Arnhem 371.jpg

Eerste exemplaar uitgereikt

De expositie met de Collectie Steenaert in Museum Arnhem is donderdag 16 maart 2017 onder veel belangstelling geopend. Een unieke gelegenheid om een overzicht te bekijken van het uitzonderlijke plateel van de Arnhemsche  Fayencefabriek. Ter gelegenheid van deze tentoonstelling in Arnhem staan in het meeste recente nummer van Vormen uit Vuur de serviezen van de Arnhemsche Fayencefabriek centraal. Auteur Benno Steenaert vat in een uitstekend geschreven artikel alle kennis samen die hij bijeen heeft weten te brengen en waar liefhebbers en wetenschappers jaren mee vooruit kunnen, niet in het minst door de foto's van Tom Haartsen. Een niet te missen document voor iedere keramiekliefhebber.

Voorzitter van onze vereniging Cees Broekhof reikte op de opening het eerste nummer van Vormen uit Vuur nr 233 uit aan Benno Steenaert. De collectie Arnhemsche fayence is te zien in Museum Arnhem tot 11 juni 2017.

 

Foto: Wim Trompert

Lees meer

Nu uit: nummer 236

 Cover 236.jpg

Inhoudsopgave nummer 236 (2018/ 1)


Gloeiende Glazuren Chris Lanooy 1881-1948, leerlingen en navolgers
Willem Heijbroek

 

Keizerlijke glasproductie tijdens de Qing-dynastie
Lezing in het Prinsenhof te Delft op 27 mei 2017
Dr. Shelly Xue 薛吕

 

Veelzijdigheid, innovatie en experiment Delftse keramiek uit de art nouveau en nieuwe zakelijkheid 1880-1940
David de Haan en Suzanne Klüver

 

Art Nouveau in Nederland Gemeentemuseum Den Haag
Jan de Bruijn

 

Favoriet Verzamelaars en hun favoriete voorwerp
Peter van Kester, Rob Driessen, Marten van Calcar en Erik Weber

 

I Hong Tan en Helene Kröller-Müller; blanc de Chine in Otterlo
Een interview met I Hong Tan Jan van Campen

 

Het Purmerends Museum verrijkt de collectie en vernieuwt de opstelling
Saskia van den Berg en Sebastiaan Ostkamp

 

Keramiek Triënnale 2018 Hedendaagse figuratie in klei
Piet Augustijn

 

Inhoud/lid worden

© Vormen uit vuur