Zweitse Landsheer

Den Bosch t/m 10 februari


Bij gelegenheid van het 70-jarig bestaan en het daaraan gekoppelde jubileumthema Legends & Legacy presenteert Cor Unum tot en met 10 februari 2024 een overzichtstentoonstelling van Zweitse Landsheer. Zweitse Landsheer (7 februari 1928 – 3 februari 2010) volgde zijn opleiding aan de Rietveld Academie in Amsterdam. Daarna werd hij vormgever voor de firma Goedewaagen te Gouda. Hij is onder véél meer de ontwerper van het Maestro-servies waarmee hij in 1953 de vormgevingsprijs won op de Salone del Mobile in Milaan.


CorUnum-ZweitseLandsheer-MaestroServies-Grijs

In 1957 werd hij hoofddocent op de keramiekafdeling van de Kunstacademie in Den Bosch. In deze functie werd hij door de wethouder van Sociale Zaken gevraagd om advies te geven aan Pottenbakkerij Cor Unum (“één van hart”), een keramisch bedrijf voor werklozen en gehandicapten, opgericht in 1953. Zweitse formuleerde een reorganisatievoorstel waarin hij een omslag naar een meer doelmatige bedrijfsvoering bepleitte. Op basis van zijn eigenzinnige visie werd Zweitse Landsheer vervolgens uitgenodigd om de reorganisatie ook daadwerkelijk te begeleiden.In 1959 kreeg hij de opdracht een semi-industrieel bedrijf voor gebruiksaardewerk op te zetten. De overstap naar een seriematige productie verliep in het begin moeizaam. Technieken moesten worden aangeleerd en aangepast aan de specifieke mogelijkheden van de medewerkers. Zweitse heeft de mensen persoonlijk opgeleid tot ware ambachtslieden. Modelleurs, glazuurders, kleibereiders, gieters, draaiers, ovenisten en afwerkers. Maar ook de verkoop, marketing en huisstijl. Binnen een paar jaar groeide het personeelsbestand uit van 6 tot 70 werknemers. En iedereen deed mee in het proces.

Zweitse heeft Cor Unum 30 jaar lang geleid als artistiek en zakelijk leider, de vormgeving van de collectie kwam uit zijn hand. “ontwerpen naar de mogelijkheden van de mens”, noemde hij die. Wat betreft het gebruiksaardewerk, werkte Zweitse Landsheer doorgaans binnen de traditie van de Nieuwe Zakelijkheid (het functionalisme). Hij werkte met sobere, ronde vormen en monochrome glazuren en de producten moesten gemakkelijk te produceren zijn, zodat de kosten relatief laag konden blijven. Ook liet hij zich beïnvloeden door Scandinavische puurheid. Hij was wars van tierlantijnen en opsmuk. Nu nog steeds zijn er ontwerpen van Zweitse in de productie van Cor Unum.

Waar Zweitse Landsheer in het verleden volstrekt gekant was tegen decoreren van gebruiksaardewerk, hanteerde hij in de laatste 25 jaar van zijn leven de kwast net zo gemakkelijk om zijn oude ontwerpen te beschilderen, maar ook om te schilderen. “Als ik schilder, ben ik in dialoog met mijn alter-ego. Als mens ben ik nooit hetzelfde, heb ik verschillende stemmingen en dat speelt door in mijn werk. Vaak werk ik uit mijn hoofd, altijd in mijn werkelijkheid”.

De expositie schilderijen en keramiek van Zweitse Landsheer in Cor Unum, Vughterstraat 270 start op 27 november en is tevens een eerbetoon aan zijn echtgenote Anna, die op die dag 90 jaar wordt en nog altijd een gedreven ambassadeur en verkoper is van de Cor Unum collectie.